Opisy przypadków w tym zbiorze to szczegółowe relacje dotyczące pojedynczych pacjentów lub niewielkich serii klinicznych, z których większość opisuje osoby, które dokonały detranzycji lub których prośby o leczenie medyczne uległy zmianie. Ich główny wkład polega na głębi: dokumentują ścieżki, szkody i spotkania kliniczne, które rzadko rejestrują większe zbiory danych. Największa jest fińska seria obejmująca wszystkie dziewięć osób dorosłych, które w latach 2018–2019 powróciły do helsińskiej kliniki płci, aby dokonać detranzycji; żal pojawiał się średnio po siedmiu latach, osiem osób przeszło operację piersi, a zaburzenia nastroju (89%), zaburzenia lękowe (78%) i zaburzenie osobowości borderline (56%) były częste (Kettula et al., 2025). Brytyjska seria wykazała, że 12 ze 128 nastolatków (9,4%) przestało zabiegać o leczenie medyczne w trakcie wydłużonej oceny, w większości były to dziewczęta, a siedmioro miało diagnozę autyzmu (Churcher Clarke & Spiliadis, 2019). Pojedyncze przypadki opisują szkody zwykle niepoddawane pomiarowi, takie jak żałoba z powodu niemożności karmienia piersią po mastektomii w wieku 20 lat, bez przypominanej przedoperacyjnej rozmowy na ten temat (Gribble et al., 2023), albo testosteron przepisany w wieku 18 lat po 30-minutowej wizycie, po którym nastąpiły dwie hospitalizacje psychiatryczne (Marchiano, 2021).

Powracającym motywem jest to, że cierpienie związane z płcią zaczęto rozumieć — z perspektywy czasu lub w terapii — wraz z traumą, żałobą, konfliktem rodzinnym lub trudnością dorastania jako kobieta (D'Angelo, 2020; D'Angelo, 2025; Kettula et al., 2025). Relacje te skłoniły również do praktycznych zaleceń, w tym poradnictwa w zakresie karmienia piersią przed mastektomią i łatwiejszych dróg powrotu osób po detranzycji do klinik.

Ograniczenia dowodów

Metoda nie pozwala ustalić, jak częste są te doświadczenia ani co je powodowało. Próby są znikome, brak grup porównawczych, a odsetki w fińskiej serii opierają się na liczbach poniżej dziesięciu, przy czym część wartości w jej dyskusji nie zgadza się z jej własnymi tabelami. Relacje są często rekonstruowane po żalu, z pamięci lub notatek klinicznych, i interpretowane przez leczącego klinicystę bez zwalidowanych narzędzi ani niezależnej weryfikacji. Szczegóły są często zmieniane dla zachowania anonimowości, a kilku autorów ma publicznie deklarowane stanowiska wobec medycyny płci. Opisy przypadków najlepiej czytać jako sygnały generujące hipotezy, wskazujące pytania dla większych, prospektywnych badań.